Türkiye’de milyonlarca konut sahibini doğrudan ilgilendiren site aidatları, uzun süredir tartışılan bir düzenlemeyle yeniden şekilleniyor. Ocak ayında Meclis’e sunulan ve komisyondan geçen yasa teklifi, önümüzdeki hafta Genel Kurul gündemine alınarak yasalaşma sürecine giriyor.
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde görüşülecek teklif, özellikle büyükşehirlerde hızla artan ve bazı sitelerde kira seviyesine yaklaşan aidatlara sınırlama getirmeyi amaçlıyor.
Ekonomim yazarı Canan Sakarya’nın haberine göre ; aidat artışlarının kontrol altına alınması, site yönetim şirketlerinin denetim altına alınması ve kat maliklerinin karar süreçlerinde daha belirleyici hale gelmesini öngörüyor.
Son yıllarda yüksek enflasyon, enerji maliyetlerindeki artış ve profesyonel site yönetim şirketlerinin yaygınlaşması, aidatları konut sahipleri için ikinci bir kira kalemine dönüştürdü. Özellikle İstanbul gibi metropollerde bazı sitelerde aidatlar, orta gelir grubunun ödeme kapasitesini zorlayan seviyelere ulaştı.
AK Parti kaynakları, düzenlemenin zamanlamasının kritik olduğunu belirtiyor. Mayıs ayında yapılacak site genel kurulları öncesinde yasanın yürürlüğe girmesi planlanıyor. Bu da yeni aidatların artık farklı bir çerçevede belirleneceği anlamına geliyor.
Yeni sistem: Yetki yöneticiden alınıyor
Kat Mülkiyeti Kanunu’nda yapılacak değişiklikle birlikte:
- Aidat artışı doğrudan kat maliklerinin onayına bağlanacak
- Yöneticilerin tek taraflı karar alma yetkisi sınırlandırılacak
- Site yönetim şirketleri kamu denetimine tabi olacak
- İşletme projeleri belirli takvim içinde hazırlanacak
Bu değişiklikle birlikte yöneticiler karar verici değil, uygulayıcı konumuna indirgeniyor.
Kritik düzenleme: Avans ve bütçe disiplini
Yeni modelde yöneticiler, yıl başında belirli giderler için avans toplamakla yükümlü olacak. Ancak bu avansın miktarı kat maliklerinin onayından geçmeden uygulanamayacak.
Bu detay küçük görünse de önemli: çünkü bugüne kadar aidatların önemli kısmı “öngörülemeyen gider” başlığı altında şişirilebiliyordu. Yeni sistem bu alanı daraltıyor.
Üç Alanda dalga oluşabilir
Bu düzenlemenin etkisi yalnızca site aidatlarıyla sınırlı kalmayacak:
1. Kira piyasası
Aidatların düşmesi, toplam konut maliyetini aşağı çekebilir. Bu da özellikle büyükşehirlerde kiralar üzerinde dolaylı bir baskı oluşturabilir.
2. Yönetim şirketleri
Denetimle birlikte gelir kalemleri daha şeffaf hale gelecek. Bu durum bazı şirketlerin kâr marjlarını daraltabilir.
3. Gayrimenkul değerleri
Aidatı yüksek olan siteler, yatırımcı açısından cazibesini kaybedebilir. Bu da konut fiyatlarında segment bazlı ayrışmayı hızlandırabilir.
Son dönemde kamuoyunda artan “yüksek aidat” şikayetleri ve sosyal medyada büyüyen tepkiler, düzenlemenin hızlandırılmasında etkili oldu. Lüks konut projelerinde aidatların kira seviyesine yaklaşması, konuyu ekonomik olduğu kadar sosyal bir sorun haline getirdi.
Bu yasa, kağıt üzerinde güçlü görünüyor. Ancak belirleyici olan uygulama olacak. Eğer denetim mekanizması etkin çalışmazsa, aidat artışları farklı kalemler üzerinden devam edebilir.
BU HABERLERDE İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
EKOVİZYON DERGİ – Ekovizyon
https://www.ekovizyon.com.tr
