Ekovizyon Dergisi
Anasayfa / Otomotiv / Ford’dan AB’ye Türkiye uyarısı

Ford’dan AB’ye Türkiye uyarısı

Ford’dan AB’ye Türkiye uyarısı

Ford Avrupa Başkanı Jim Baumbick, Türkiye, İngiltere ve Fas’ın “Made in Europe” planından dışlanmasının Avrupa otomotivine zarar vereceğini söyledi. Ford’un uyarısı, mevcut üretim ağları ve milyarlarca dolarlık yatırımların yeni kurallardan nasıl etkileneceğine odaklanıyor. 

Ford Avrupa Başkanı Jim Baumbick, Avrupa Birliği’nin otomotiv sektörüne yönelik “Made in Europe” planında Türkiye, İngiltere ve Fas’ın dışarıda bırakılmasına karşı çıktı. Baumbick, mevcut tedarik zincirlerini dikkate almayan bir düzenlemenin Avrupa otomotivini Çin rekabetine karşı güçlendirmek yerine zayıflatacağını söyledi.

17 Kasım Salı günü yaptığı açıklamada Baumbick, üreticilerin milyarlarca dolarlık yatırımlarını mevcut kurallara göre gerçekleştirdiğini belirtti. Bu yatırımlardan sonra koşulların değiştirilmesini “kendine zarar vermenin tanımı” olarak nitelendirdi. Ford yöneticisine göre belirsizlik, şirketleri gelecekteki büyüme yatırımlarından uzaklaştırabilecek bir unsur.

Tartışmanın merkezinde, Avrupa üretiminin hangi coğrafi sınırlarla tanımlanacağı bulunuyor. Türkiye, İngiltere ve Fas, AB üyesi olmamalarına rağmen kıtanın otomotiv üretim ve tedarik ağlarında yer alıyor. Baumbick’in itirazı, bu ülkelerdeki üretimin destek kapsamı dışında kalmasının Avrupa içindeki tedarikçileri de etkileyebilmesine dayanıyor.

Transit örneğiyle üretim zincirini anlattı

Baumbick, Avrupa’nın bir tonluk ticari araç pazarında öne çıkan Ford Transit’i, ülkeler arasında kurulan üretim ilişkisinin örneği olarak gösterdi. Aracın tasarım ve mühendislik çalışmalarında İngiltere ve Almanya’daki ekiplerin görev aldığını anlattı.

Ford yöneticisinin verdiği bilgilere göre parçaların yüzde 50’sinden fazlası Avrupa’daki tedarikçilerden, yüzde 30’undan fazlası ise İngiltere ve Türkiye’den sağlanıyor. Bu oranlar şirket yöneticisinin açıklamasına dayanıyor; hesaplamanın parça adedi, değer veya başka bir ölçüt üzerinden yapıldığı belirtilmiyor.

Bu nedenle söz konusu yüzdeleri doğrudan aracın maliyet dağılımı olarak okumak mümkün değil. Bununla birlikte açıklama, üretimin tasarım, mühendislik, tedarik ve montaj aşamalarının farklı ülkelerde yürütüldüğünü gösteriyor. Baumbick, Türkiye’deki montajın mevcut plan altında aracın kapsam dışında kalmasına yol açacağını savundu.

Türkiye’deki üretim kapasitesi neden önemli?

Ford Otosan’ın resmî verileri, Türkiye’nin şirketin ticari araç üretimindeki ağırlığını ortaya koyuyor. Şirket, Kocaeli fabrikalarının toplam yıllık üretim kapasitesini 612 bin araç olarak açıklıyor. Bunun 207 bin adedi Transit üretiminin yapıldığı Gölcük’e, 405 bin adedi Custom üretiminin gerçekleştirildiği Yeniköy’e ait.

Kapasite rakamları, fabrikalarda aynı miktarda aracın fiilen üretildiği anlamına gelmiyor. Ancak tesislerin ölçeğini gösteriyor. Ford’un itirazı da bu büyüklükteki yatırımların ve bunlara bağlı tedarik ilişkilerinin yeni bir uygunluk tanımı karşısında nasıl değerlendirileceği üzerinde yoğunlaşıyor.

Şirketlerin yatırım planlamasında fabrikanın bulunduğu ülke kadar, ürünün hangi pazarlarda hangi koşullarla satılabileceği de önem taşıyor. Destek kapsamının değişmesi, mevcut üretim ağının ekonomik hesabını etkileyebiliyor. Bu etkiyi ölçmek için nihai kuralların, geçiş sürelerinin ve kapsam koşullarının açıklanması gerekiyor.

İngiltere ile 80 milyar euroluk ticaret

İngiltere otomotiv sektörünü temsil eden SMMT ile Avrupa Otomobil Üreticileri Birliği ACEA da ortak açıklamayla siyasi uzlaşma çağrısında bulundu. Kuruluşlar, yeni engellerin yıllık 80 milyar euroluk AB–İngiltere otomotiv ticaret ilişkisini tehlikeye atabileceğini bildirdi.

Bu tutar, açıklanan bir zarar veya kesinleşmiş kayıp değil; risk altında olduğu belirtilen ticari ilişkinin büyüklüğü. Ortak açıklamada “Made in Europe” yaklaşımıyla birlikte menşe kurallarının oluşturabileceği engeller de gündeme getiriliyor.

SMMT ve ACEA’nın çağrısı, 20 Kasım Cuma günü yapılması beklenen AB–İngiltere zirvesi öncesinde geldi. Sektör temsilcileri, iki tarafın otomotiv sanayilerinin rekabet gücünü koruyacak ortak bir siyasi yaklaşım geliştirmesini istiyor. Türkiye ve Fas’ın durumu da coğrafi kapsam tartışmasının diğer başlıklarını oluşturuyor.

Gümrük Birliği tartışmanın geçmişinde

Türkiye ile AB arasındaki sanayi ticaretinin temelinde, 1996’da yürürlüğe giren Gümrük Birliği bulunuyor. Avrupa Komisyonu, düzenlemenin sanayi mallarında gümrük vergilerini ve miktar kısıtlamalarını kaldırdığını, ilgili alanlarda Türkiye’nin AB kurallarıyla uyumunu öngördüğünü belirtiyor.

Ancak gümrük dolaşımıyla belirli bir teşvik veya kamu alımı programına kabul edilmek aynı konu değil. AB Konseyi’nin açıklamasına göre mevcut Gümrük Birliği hizmetleri ve kamu alımlarını kapsamıyor. Dolayısıyla Türkiye’nin sanayi ticaretindeki konumu, yeni programlara otomatik kabul anlamına gelmiyor. 

Ford’un açıklaması, uzun süredir birlikte çalışan üretim merkezlerinin yeni sanayi politikalarında nasıl sınıflandırılacağı sorusunu gündeme getiriyor. Bir aracın montaj yeri ile tedarikçilerinin bulunduğu ülkeler arasındaki ilişki, bu nedenle yalnızca etiket meselesi olarak değerlendirilemiyor.

Bu aşamada bir başka ayrım da Avrupa ile Avrupa Birliği arasındaki tanımda ortaya çıkıyor. Şirketlerin üretim ağı, siyasi üyelik sınırlarından daha geniş bir alana yayılıyor. Ford, desteklerin tasarımında bu fiilî yapının dikkate alınmasını talep ediyor. Buna karşılık planın ayrıntıları kesinleşmeden hangi modelin ne ölçüde etkileneceğini hesaplamak mümkün görünmüyor. İhracatın sürmesi, teşviklerden yararlanma ve kamu ihalelerine katılım ayrı koşullara bağlı olabileceğinden, nihai metinde her başlığın ayrı incelenmesi gerekecek. Mevcut açıklamalar, Türkiye’de üretilen araçların Avrupa pazarına girişinin bütünüyle yasaklanacağı anlamına gelmiyor. Tartışma, belirli desteklere erişim koşullarına odaklanıyor.

Nihai kapsam ve maliyet henüz belirlenmedi

Baumbick’in sözleri, uygulanmış bir yaptırımın bilançosunu değil, görüşülen modele yönelik şirket itirazını yansıtıyor. Aktarılan bilgilerde Ford’un Türkiye yatırımları için açıkladığı bir iptal kararı veya hesaplanmış zarar tutarı bulunmuyor.

Sektör açısından izlenecek başlıklar; uygun ülke tanımı, yerel katkının hesaplanması, mevcut yatırımların durumu ve olası geçiş hükümleri olacak. Türkiye’deki üretimin Avrupa sanayisiyle bağlantısının yeni kurallarda nasıl ele alınacağı, şirketlerin maliyet ve yatırım hesapları açısından belirleyici bir soru olarak duruyor.

EKOVİZYON DERGİ – Ekovizyon.com.tr

Etiketlendi:

Cevap bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Bize Ulaşın!